เจอปลวกในบ้าน ต้องทำอย่างไรเป็นอันดับแรก? 5 ขั้นตอนก่อนเรียกช่าง

เจอปลวกในบ้านครั้งแรก สิ่งที่ทำใน 10 นาทีแรกมีผลกับงานทั้งหมดที่ตามมา

คำตอบสั้นที่สุดคือ อย่าฉีดสเปรย์ อย่าเขี่ยทางเดินดิน และอย่ารื้อบัวพื้นหรือวงกบ ให้ถ่ายรูป จดตำแหน่ง แล้วค่อยให้ทีมเข้าตรวจว่าปลวกเข้ามาจากทางไหน

เหตุผลตรงไปตรงมา ปลวกที่โผล่ให้เห็นคือปลวกงานที่ออกหาอาหาร ไม่ใช่ทั้งกลุ่ม ส่วนเส้นทางที่ใช้เดินเข้าบ้านอยู่ในดินและในรอยต่อโครงสร้างที่มองไม่เห็น ทางเดินดินบนผนังจึงเป็นหนึ่งในหลักฐานไม่กี่ชิ้นที่ชี้ทิศทางนั้นได้ ถ้าเขี่ยทิ้งหรือฉีดทับไปก่อน หลักฐานก็หายไปพร้อมกัน

บทความนี้เรียงลำดับให้ครบตั้งแต่นาทีแรกจนถึงวันเลือกระบบ เขียนจากงานตรวจบ้านในระยองและชลบุรี ทั้งบ้านจัดสรรใหม่ บ้านเดี่ยว ทาวน์โฮม และอาคารที่ต่อเติมมาหลายรอบ

เจอปลวกในบ้าน ต้องทำอะไรก่อนใน 10 นาทีแรก?

ทำ 5 ข้อนี้ตามลำดับ ใช้เวลารวมไม่เกิน 10 นาที และไม่ต้องใช้อุปกรณ์อะไรนอกจากโทรศัพท์

1. หยุดมือก่อน อย่าฉีด อย่าเขี่ย อย่าเช็ด
2. ถ่ายรูปจุดที่พบ 3 ระยะ ภาพกว้าง ภาพระยะกลาง และภาพใกล้
3. จดห้อง ตำแหน่ง และวันที่พบ ลงในโน้ตของเครื่องเดียวกับที่ถ่ายรูป
4. เดินดูห้องข้างเคียงด้วยสายตา โดยไม่แกะและไม่ทุบ
5. ส่งรูปให้ทีมคัดกรอง แล้วนัดวันสำรวจ
   ข้อที่พลาดกันบ่อยที่สุดคือข้อแรก เพราะปฏิกิริยาแรกของเกือบทุกบ้านคือหยิบสเปรย์

ถ่ายรูปแบบไหนที่ทีมสำรวจเอาไปใช้ได้จริง?

ถ่ายสามระยะจากจุดเดียวกัน และอย่าเพิ่งลบรูปที่ดูไม่คม เพราะรูปที่ถอยออกมาถ่ายมักติดแนวดินไว้ทั้งเส้น ซึ่งใช้ประโยชน์ได้มากกว่ารูปคมที่ถ่ายชิดจนไม่รู้ว่าอยู่ตรงไหนของห้อง

• ภาพกว้าง ถอยออกมาให้เห็นว่าเป็นห้องไหนและอยู่มุมใดของห้อง
• ภาพระยะกลาง ให้เห็นแนวพื้นชนผนัง บัว วงกบ หรือขอบตู้ที่อยู่ติดกัน
• ภาพใกล้ ให้เห็นเนื้อดิน ตัวปลวก หรือรอยผุบนไม้ วางเหรียญหรือดินสอไว้ข้าง ๆ เพื่อเทียบขนาด

ถ้าพบหลายจุด ให้ถ่ายแยกชุดตามห้อง อย่ารวมทุกจุดไว้ในอัลบั้มเดียวจนแยกไม่ออกว่ารูปไหนคือห้องไหน

นอกจากรูปแล้ว ต้องจดอะไรเพิ่มอีก?

จดห้าอย่างนี้ลงโน้ตในมือถือ ใช้เวลาไม่ถึงสองนาที แต่ช่วยให้ทีมตั้งสมมติฐานเรื่องทางเข้าได้เร็วขึ้นมาก

• ห้องและตำแหน่ง เช่น มุมซ้ายของห้องนอนชั้นล่าง ติดผนังที่หันเข้าห้องน้ำ
• วันและเวลาที่พบ รวมถึงว่าฝนตกหนักก่อนหน้านั้นหรือไม่
• บ้านเคยทำระบบป้องกันปลวกไหม ทำปีไหน และใครเป็นผู้ทำ
• จุดนั้นเคยมีน้ำรั่วหรือน้ำซึมหรือไม่
• บ้านเคยต่อเติมส่วนใดบ้าง และต่อเติมเมื่อไร

ถ้าเป็นบ้านมือสองและไม่ทราบประวัติ ให้จดตรง ๆ ว่าไม่ทราบ ข้อมูลว่าไม่ทราบมีค่ากับการวางแผนสำรวจไม่ต่างจากข้อมูลที่รู้

ควรเก็บสภาพจุดที่พบไว้นานแค่ไหน?

เก็บไว้จนกว่าทีมจะเข้าตรวจ วิธีที่ทำให้ช่วงนี้สั้นที่สุดคือส่งรูปเข้า LINE ไว้ตั้งแต่วันที่เจอ แล้วนัดวันทันที ไม่ต้องรอให้แน่ใจก่อนว่าใช่ปลวกหรือไม่

ถ้าจำเป็นต้องใช้พื้นที่นั้นจริง ๆ เช่น ต้องย้ายตู้หรือต้องทำความสะอาดเพราะมีคนแพ้ฝุ่นในบ้าน ให้ถ่ายรูปให้ครบสามระยะก่อน แล้วค่อยจัดการ

ทำไมไม่ควรฉีดสเปรย์ทับจุดที่เจอปลวก?

เพราะสเปรย์กระป๋องที่ขายทั่วไปหลายรุ่นใช้สารกลุ่มไพรีทรอยด์ซึ่งมีฤทธิ์ไล่แมลง ผลที่ได้จึงมักเป็นการทำให้ปลวกเลี่ยงบริเวณนั้น แล้วย้ายไปใช้เส้นทางใหม่ที่มองไม่เห็น ไม่ใช่การจัดการทั้งกลุ่ม

และเมื่อทางเดินดินพังไปพร้อมกัน ร่องรอยที่ใช้ไล่ย้อนกลับไปหาจุดที่ปลวกเข้าอาคารก็หายไปด้วย

ในงานปลวกต้องแยกสามเรื่องนี้ออกจากกัน

• การจัดการตัวปลวกที่มองเห็นตรงหน้า
• การตัดเส้นทางที่ปลวกใช้เข้าอาคาร
• การดูแลต่อเนื่องเพื่อไม่ให้เส้นทางใหม่เปิดขึ้นอีก

สเปรย์กระป๋องทำได้แค่เรื่องแรก

ฉีดทับทันทีกับเก็บหลักฐานไว้ก่อน ต่างกันตรงไหน?

เจอปลวกจุดเดียว แปลว่าทั้งบ้านมีปลวกแล้วหรือไม่?

ยังสรุปไม่ได้ การพบหนึ่งจุดยืนยันได้แค่ว่าบริเวณนั้นมีหรือเคยมีกิจกรรมของปลวก

สิ่งที่การเจอจุดเดียว ยังไม่ได้บอก คือ รังอยู่ตรงไหน ในบ้านมีอีกกี่จุด และปลวกเข้ามาทางใด ปลวกใต้ดินหากินผ่านเส้นทางในดินและในรอยต่อโครงสร้าง จุดที่โผล่ให้เห็นจึงอาจอยู่ห่างจากทางเข้าจริงพอสมควร

ในทางกลับกันก็ไม่ควรสรุปเกินไปอีกด้านว่าต้องรื้อบ้าน ต้องเจาะพื้นทั้งหลัง หรือต้องใช้ระบบใดระบบหนึ่งแน่นอนแล้ว ทั้งหมดนี้ตอบได้หลังเดินสำรวจจริงเท่านั้น

จุดไหนในบ้านที่ควรเดินดูต่อทันที?

เดินดูด้วยสายตาอย่างเดียว ไม่ต้องแกะ ไม่ต้องทุบ ใช้ไฟฉายจากมือถือส่องตามแนวพื้นชนผนังก็พอ จุดที่ควรดูแบ่งเป็นในบ้านกับรอบบ้าน

ในบ้าน

• บัวพื้นและแนวพื้นชนผนังทุกห้องของชั้นล่าง
• วงกบประตูและขอบหน้าต่างที่เป็นไม้
• ห้องน้ำ โดยเฉพาะแนวท่อและรอยต่อพื้น
• ใต้ซิงก์ล้างจานและตู้ครัวบิลต์อิน
• หลังตู้เสื้อผ้า ชั้นวางของ และตู้ใต้บันไดที่ไม่ค่อยขยับ
• ห้องเก็บของและห้องซักล้างที่ปิดไว้นาน

รอบบ้าน

• ดินหรือแปลงต้นไม้ที่ชิดผนังบ้าน
• เศษไม้ ไม้แบบเก่า ตอไม้ และกองฟืนที่วางพิงกำแพง
• รอยต่อระหว่างตัวบ้านเดิมกับส่วนต่อเติม
• จุดที่ท่อหรือสายไฟเจาะผ่านพื้นหรือผนัง
• บริเวณที่เคยมีน้ำรั่วหรือมีน้ำขังหลังฝน

สัญญาณที่เจอแต่ละแบบบอกอะไร?

สัญญาณบางอย่างเกิดจากแมลงชนิดอื่นหรือจากความชื้นได้เหมือนกัน จึงยังไม่ควรสรุปจากรูปอย่างเดียวทุกกรณี ถ้ากำลังสงสัยว่าแมลงมีปีกที่บินเข้าบ้านหลังฝนใช่ปลวกหรือไม่ อ่านวิธีแยกแมลงเม่าปลวกจากมดมีปีก ประกอบได้

บ้านแถบระยองและชลบุรีมีจุดเสี่ยงอะไรที่ต่างออกไป?

พื้นที่ฝั่งตะวันออกมีเงื่อนไขเฉพาะอยู่สามอย่างที่ควรดูเพิ่มจากบ้านทั่วไป

• ฝนชุกช่วงพฤษภาคมถึงตุลาคม ดินรอบบ้านชื้นต่อเนื่องหลายเดือน และเป็นช่วงที่แมลงเม่ามักบินออกหลังฝนตกหนัก
• บ้านจัดสรรใหม่ที่ถมดินและต่อเติมหลังโอน ครัวหลังบ้าน โรงจอดรถ และห้องเก็บของที่ต่อเติมภายหลัง มักอยู่นอกแนวป้องกันเดิมที่โครงการวางไว้
• ดินทรายในหลายพื้นที่ใกล้ชายทะเล ดินทรายระบายน้ำเร็วกว่าดินเหนียว การวางแนวน้ำยาจึงต้องประเมินจากดินจริงหน้างาน ไม่ใช่ใช้รูปแบบเดียวกันทุกบ้าน

เงื่อนไขสามข้อนี้เป็นเรื่องเดียวกับที่ทำให้ปลวกเลือกขึ้นบ้านหลังหนึ่งมากกว่าอีกหลัง ซึ่งไล่จุดเสี่ยงรอบตัวบ้านไว้ทีละจุด

ถ้าบ้านอยู่ฝั่งระยอง ดูพื้นที่และขั้นตอนของบริการกำจัดปลวกระยอง ได้ ครอบคลุมตั้งแต่เมืองระยอง บ้านฉาง ปลวกแดง ไปจนถึงแกลงและวังจันทร์ ส่วนบ้านฝั่งชลบุรีดูได้ที่ หน้าบริการกำจัดปลวกชลบุรี ตั้งแต่เมืองชลบุรีและศรีราชาไปถึงพัทยาและสัตหีบ

ควรเรียกทีมกำจัดปลวกเข้าตรวจตอนไหน?

เรียกได้ทันทีที่เห็นทางเดินดิน ตัวปลวก หรือความเสียหายที่สงสัยว่าเกี่ยวกับปลวก ไม่ต้องรอให้ลามก่อน

กรณีที่ไม่ควรเลื่อนออกไปคือ

• พบปลวกมากกว่าหนึ่งห้อง
• พบแนวดินขึ้นจากพื้นหรือจากรอยต่ออาคาร
• พบใกล้ห้องน้ำ ห้องครัว หรือแนวท่อ
• เคยกำจัดไปแล้วแต่กลับพบกิจกรรมอีก
• บ้านไม่เคยมีระบบป้องกันปลวก หรือไม่รู้ว่าระบบเดิมยังใช้ได้ไหม
• เพิ่งซื้อบ้านมือสองและไม่มีประวัติการดูแลปลวก

ส่งรูปที่ถ่ายไว้เข้า LINE @WERT ให้ทีมช่วยคัดกรองก่อนได้ ถ้าต้องเข้าหน้างานจริงจึงค่อยนัดวัน การสำรวจหน้างานเบื้องต้นในพื้นที่บริการหลักไม่มีค่าใช้จ่าย นัดวันให้ทีมเข้าสำรวจหรือโทรคุยก่อนก็ได้ ที่ 081-968-2294

ทีมสำรวจที่ดีควรตรวจอะไรบ้าง?

การสำรวจที่ใช้งานได้จริงต้องไม่ใช่การเดินเข้าบ้านแล้วดูเฉพาะจุดที่เจ้าของชี้ อย่างน้อยควรครอบคลุมห้าเรื่องนี้

1. จุดที่พบกิจกรรม แยกให้ออกว่าเป็นตัวปลวก ทางเดินดิน ปีกแมลง ความเสียหายเก่า หรือร่องรอยของแมลงชนิดอื่น
2. แนวพื้นและผนัง ไล่รอยต่อพื้นชนผนัง มุมห้อง แนวบัว รอยแตก และช่องเดินระบบให้ครบชั้นล่าง
3. พื้นที่ชื้น ห้องน้ำ ใต้ซิงก์ ห้องซักล้าง และจุดที่เคยรั่วซึม
4. รอบนอกอาคาร ดินชิดผนัง แปลงต้นไม้ เศษไม้ ตอไม้ และรอยต่อของส่วนต่อเติม
5. ระบบป้องกันเดิม ถ้าบ้านมีระบบท่ออัดน้ำยา ต้องดูว่าหัวรับน้ำยาอยู่ตรงไหน ครอบคลุมถึงส่วนต่อเติมหรือไม่ และอัดครั้งล่าสุดเมื่อไร
   การมีท่ออัดน้ำยาฝังอยู่ไม่ได้แปลว่าทุกส่วนของบ้านได้รับการดูแลเท่ากัน บ้านที่ต่อเติมครัวหรือโรงจอดรถหลังจากวางท่อไปแล้ว มักมีพื้นที่ที่แนวท่อเดิมไปไม่ถึง
   หลังเข้าบริการทุกครั้ง ทีมจะบันทึกรายงานพร้อมภาพหน้างานไว้ในระบบ เจ้าของบ้านเปิดดูย้อนหลังจากมือถือได้ และดูภาพหน้างานจริงจากเคสที่ได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ก่อนตัดสินใจก็ได้

หลังสำรวจเสร็จ ทีมจะเสนอทางเลือกแบบไหนให้?

ไม่มีระบบเดียวที่เหมาะกับบ้านทุกหลัง การเลือกขึ้นอยู่กับว่าพบปลวกกำลังทำงานอยู่หรือไม่ บ้านมีท่อเดิมให้ใช้ไหม เจาะพื้นได้แค่ไหน และรอบบ้านเข้าถึงดินได้หรือเปล่า

ราคาและเงื่อนไขขึ้นอยู่กับขนาดพื้นที่ จำนวนจุดติดตั้ง และผลสำรวจ จึงควร เทียบรอบบริการและเงื่อนไขของแต่ละแพ็กเกจ ก่อนคุยเรื่องตัวเลข

ถ้าอยากเห็นคร่าว ๆ ว่าบ้านขนาดนี้ต้องใช้น้ำยาประมาณเท่าไร ลองคำนวณพื้นที่ใต้อาคารและปริมาณน้ำยาเบื้องต้น ดูได้ และถ้าอยากเข้าใจหลักการของสองระบบให้ลึกกว่าตารางข้างบน อ่านบทความเปรียบเทียบระบบเหยื่อกับการอัดน้ำยาลงดิน ต่อได้

4 อย่างที่ไม่ควรทำหลังเจอปลวกในบ้าน

อย่าผสมสารเคมีเองตามสูตรจากอินเทอร์เน็ต

ผลิตภัณฑ์กำจัดแมลงในบ้านเรือนเป็นวัตถุอันตรายที่ต้องขึ้นทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา การผสมเองหรือใช้ผิดจากที่ฉลากกำหนดเสี่ยงทั้งกับคนในบ้านและสัตว์เลี้ยง และทำให้ประเมินไม่ได้ว่าอะไรได้ผลหรือไม่ได้ผล

ถ้าจะซื้อผลิตภัณฑ์มาใช้เอง ให้ดูเลขทะเบียนวัตถุอันตรายที่ขึ้นต้นด้วย วอส. บนฉลาก แล้วอ่านวิธีใช้กับข้อควรระวังให้จบก่อนเปิดฝา บ้านที่มีเด็กเล็ก สุนัข แมว หรือตู้ปลา ควรอ่านสิ่งที่ต้องเตรียมก่อนวันนัดและคำแนะนำหลังบริการ ก่อนตัดสินใจทั้งเรื่องทำเองและเรื่องวันนัดกับทีม

อย่ารื้อไม้ทั้งแนวก่อนทีมเข้าตรวจ

การรื้อเป็นเรื่องของขั้นตอนซ่อม ไม่ใช่ขั้นตอนควบคุมปลวก และสองอย่างนี้ควรแยกออกจากกัน ถ้ารื้อก่อนตรวจ ข้อมูลว่าปลวกเดินมาจากทางไหนจะหายไปพร้อมกับเศษไม้

อย่าคิดว่าไม่เห็นแล้วแปลว่าจบ

หลังถูกรบกวนหรือถูกฉีด ปลวกมักไม่โผล่ที่จุดเดิมอีกสักพัก แต่การไม่เห็นจากผิวหน้าไม่ใช่หลักฐานว่ากิจกรรมหยุดแล้ว เรื่องนี้ต้องยืนยันด้วยการตรวจตามรอบ ไม่ใช่ด้วยการมองเฉย ๆ

อย่าเลือกผู้ให้บริการจากคำโฆษณาว่าจบถาวร

คำว่าหายขาดถาวร ไม่กลับมาอีก หรือปลอดภัยเต็มร้อย เป็นคำที่งานปลวกให้ไม่ได้ เพราะผลลัพธ์ขึ้นกับโครงสร้างบ้าน สภาพแวดล้อม และการติดตามตามรอบ สิ่งที่ควรถามแทนคือ ใช้ผลิตภัณฑ์อะไร เลขทะเบียนเท่าไร เข้าบริการกี่รอบ และรายงานแต่ละรอบหน้าตาเป็นอย่างไร

ตัวอย่างลำดับการทำงาน: เจอแนวดินที่บัวพื้นห้องนอน

ตัวอย่างสมมติเพื่อให้เห็นลำดับขั้น ไม่ใช่เคสของลูกค้ารายใดรายหนึ่ง

เจ้าของบ้านเห็นแนวดินเล็ก ๆ ขึ้นจากมุมบัวพื้นห้องนอนชั้นล่าง ยาวประมาณหนึ่งฝ่ามือ

สิ่งที่ไม่ควรทำตอนนั้นคือฉีดสเปรย์อัดเข้าไป แกะบัวทั้งแนว เทผลิตภัณฑ์ลงรอยต่อ หรือยาซิลิโคนปิดทับก่อนตรวจ

ลำดับที่ควรทำคือ

1. ถ่ายภาพใกล้ให้เห็นเนื้อดิน
2. ถอยออกมาถ่ายให้เห็นทั้งผนังและพื้น
3. จดวันที่พบและสภาพอากาศช่วงนั้น
4. เดินดูมุมห้องอื่นและหลังตู้ด้วยสายตา
5. ส่งรูปให้ทีมคัดกรอง แล้วนัดสำรวจทั้งภายในและรอบนอกอาคาร
   เมื่อสำรวจจริง จุดนั้นอาจโยงกับห้องน้ำที่อยู่อีกฝั่งของผนังเดียวกัน กับแนวท่อที่เดินผ่านพื้น หรือกับแปลงต้นไม้ที่อยู่ชิดผนังด้านนอก นี่คือเหตุผลที่งานกำจัดปลวกไม่ควรเริ่มจากคำถามว่าน้ำยาตัวไหนแรงที่สุด แต่เริ่มจากการเข้าใจเส้นทางและสภาพอาคารก่อน

สรุป: ลำดับที่ถูกต้องเมื่อเจอปลวกในบ้าน

1. อย่าฉีดสเปรย์ทับ สารไล่แมลงทำให้ปลวกย้ายเส้นทางไปจุดที่มองไม่เห็น
2. อย่าเขี่ยหรือรื้อทางเดินดิน เพราะเป็นหนึ่งในหลักฐานไม่กี่ชิ้นที่ชี้ทางเข้าได้
3. ถ่ายรูปสามระยะ ภาพกว้าง ภาพระยะกลาง และภาพใกล้
4. จดห้อง ตำแหน่ง วันที่ และประวัติบ้าน ลงโน้ตในมือถือ
5. ส่งรูปให้ทีมคัดกรอง แล้วนัดสำรวจ ก่อนตัดสินใจเลือกระบบ
   เจอปลวกหนึ่งจุดไม่ใช่เรื่องที่ต้องตกใจจนรื้อบ้าน แต่ก็ไม่ใช่เรื่องที่ปล่อยไว้เป็นเดือนได้ จังหวะที่เหมาะคือเก็บหลักฐานให้ครบ แล้วให้คนที่เห็นหน้างานจริงเป็นคนบอกว่าปัญหากว้างแค่ไหน
   WERT Professional Pest Control ดูแลงานปลวกให้บ้านและอาคารในระยองและชลบุรี โดยยึดลำดับเดิมทุกครั้ง คือสำรวจก่อน อธิบายสิ่งที่พบ แล้วค่อยเสนอวิธี พร้อมรายงานและภาพหน้างานทุกรอบที่เข้าบริการ